Th1
Trong ngành đá quý và trang sức, xử lý đá là một hoạt động phổ biến nhằm cải thiện vẻ ngoài của đá tự nhiên. Các phương pháp xử lý có thể làm tăng màu sắc, độ trong và khả năng thương mại của viên đá. Tuy nhiên, không phải mọi phương pháp xử lý đều được người bán công bố minh bạch. Trong số đó, phương pháp lấp đầy khe nứt được xem là một trong những kỹ thuật tinh vi, khó nhận biết và dễ gây nhầm lẫn cho người mua nếu không có kiến thức chuyên môn.
1.KHE NỨT TỰ NHIÊN TRONG ĐÁ QUÝ LÀ GÌ
Trong quá trình hình thành dưới lòng đất, đá quý phải chịu áp suất và nhiệt độ rất lớn, kèm theo các biến động địa chất kéo dài hàng triệu năm. Điều này khiến nhiều viên đá xuất hiện các khe nứt tự nhiên, có thể nằm hoàn toàn bên trong hoặc kéo dài tới bề mặt. Những khe nứt này làm giảm độ trong suốt, độ bền cơ học và giá trị của viên đá, đặc biệt đối với các loại đá quý có giá trị cao.
2.TỔNG QUAN VỀ PHƯƠNG PHÁP LẤP ĐẦY KHE NỨT
Lấp đầy khe nứt là phương pháp xử lý trong đó người ta đưa một chất lấp đầy vào các vết nứt của đá nhằm làm chúng trở nên khó nhìn thấy hơn. Chất lấp đầy có thể là dầu, sáp, nhựa tổng hợp hoặc thủy tinh có chứa chì. Sau khi xử lý, khe nứt được che giấu đáng kể, giúp viên đá trông trong hơn, sáng hơn và hấp dẫn hơn về mặt thị giác.
3.CÁC LOẠI ĐÁ QUÝ THƯỜNG ĐƯỢC LẤP ĐẦY KHE NỨT
Phương pháp này thường được áp dụng cho các loại đá có nhiều khe nứt tự nhiên nhưng giá trị cao nếu đạt độ trong tốt. Emerald là ví dụ điển hình, gần như luôn có khe nứt và thường được lấp đầy bằng dầu hoặc nhựa. Ruby và sapphire chất lượng thấp cũng có thể được lấp đầy bằng thủy tinh để cải thiện độ trong. Kim cương cấp thấp đôi khi cũng được xử lý theo cách này để tăng tính thương mại.
4.ẢNH HƯỞNG CỦA LẤP ĐẦY KHE NỨT ĐẾN GIÁ TRỊ ĐÁ QUÝ
Mặc dù phương pháp lấp đầy giúp cải thiện vẻ ngoài, nhưng nó không làm tăng giá trị tự nhiên của viên đá. Ngược lại, đá đã qua xử lý thường có giá thấp hơn đáng kể so với đá tự nhiên chưa xử lý có chất lượng tương đương. Ngoài ra, chất lấp đầy có thể bị suy giảm theo thời gian, ảnh hưởng đến độ bền và vẻ đẹp lâu dài của viên đá.
5.CÁCH NHẬN BIẾT ĐÁ ĐÃ QUA LẤP ĐẦY KHE NỨT BẰNG QUAN SÁT
Quan sát bằng mắt thường dưới ánh sáng mạnh hoặc bằng kính lúp là bước đầu tiên để nhận biết. Khe nứt đã được lấp đầy thường phản xạ ánh sáng khác với cấu trúc tinh thể tự nhiên của đá. Người quan sát có thể thấy ánh lóe bất thường, ánh cầu vồng hoặc những vùng sáng chạy dọc theo vết nứt.
6.DẤU HIỆU DƯỚI KÍNH HIỂN VI
Khi quan sát dưới kính hiển vi chuyên dụng, các khe nứt được lấp đầy thường có viền tròn trịa, mềm hơn so với khe nứt tự nhiên. Trong nhiều trường hợp, có thể thấy các bọt khí nhỏ, vết dòng chảy hoặc sự không đồng nhất của chất lấp đầy bên trong khe nứt. Đây là dấu hiệu rất quan trọng để phân biệt đá đã xử lý.
7.KIỂM TRA BẰNG TIA CỰC TÍM
Một số chất lấp đầy phản ứng mạnh với tia cực tím. Khi chiếu tia cực tím lên viên đá, các khe nứt đã được lấp đầy có thể phát quang với màu sắc khác biệt so với phần còn lại của viên đá. Điều này giúp chuyên gia nhanh chóng phát hiện khu vực đã qua xử lý.
8.GIÁ BÁN NHƯ MỘT DẤU HIỆU GIÁN TIẾP
Giá cả cũng là yếu tố cần lưu ý khi đánh giá tình trạng xử lý của đá quý. Một viên đá có kích thước lớn, màu sắc đẹp và độ trong cao nhưng được bán với giá thấp bất thường thường là đá đã qua xử lý lấp đầy khe nứt. Điều này đặc biệt đúng với các loại đá hiếm khi đạt độ trong cao ở trạng thái tự nhiên.
9.VAI TRÒ CỦA GIẤY KIỂM ĐỊNH ĐÁ QUÝ
Cách chính xác và an toàn nhất để xác định đá đã qua xử lý hay chưa là dựa vào giấy kiểm định của các tổ chức giám định đá quý uy tín. Giấy kiểm định sẽ ghi rõ tình trạng xử lý, bao gồm việc lấp đầy khe nứt, loại chất lấp đầy được sử dụng và mức độ xử lý. Đây là cơ sở quan trọng để định giá và đảm bảo quyền lợi cho người mua
KẾT LUẬN
Phương pháp lấp đầy khe nứt là một kỹ thuật phổ biến trong ngành đá quý nhằm cải thiện vẻ ngoài của đá nhưng đồng thời làm giảm giá trị tự nhiên và độ bền lâu dài. Việc nhận biết đá đã qua xử lý đòi hỏi kiến thức, kinh nghiệm và sự cẩn trọng. Đối với người tiêu dùng, hiểu rõ bản chất của phương pháp này và các dấu hiệu nhận biết sẽ giúp đưa ra quyết định mua bán đúng đắn và tránh những rủi ro không đáng có.
